ನವದೆಹಲಿ: 10ನೇ ತರಗತಿಯ ನಂತರ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಂದುವರಿಸುವುದು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ (SC) ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸವಾಲಾಗಬಹುದು. ಶಿಕ್ಷಣ ಶುಲ್ಕ, ಪುಸ್ತಕಗಳು ಹಾಗೂ ಇತರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳು ಕುಟುಂಬದ ಮೇಲೆ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆಯಾಗಬಹುದು. ಇಂತಹ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ನೆರವಾಗಲು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪೋಸ್ಟ್-ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ (PMS-SC) ಯೋಜನೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಅರ್ಹ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೆಟ್ರಿಕ್ಯುಲೇಷನ್ ನಂತರ ಅಥವಾ ಪೋಸ್ಟ್-ಸೆಕೆಂಡರಿ ಹಂತದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಈ ಯೋಜನೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಆರ್ಥಿಕ ಒತ್ತಡವಿಲ್ಲದೆ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಂದುವರಿಸಲು ನೆರವಾಗುವುದು ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯೋಜನೆಯಡಿ ನಿಗದಿತ ಅರ್ಹತಾ ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಅವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನದ ನೆರವು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
ಪೋಸ್ಟ್-ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ಎಂದರೇನು?
ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪೋಸ್ಟ್-ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನವು ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರಾಯೋಜಿತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣ ಇಲಾಖೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಮೆಟ್ರಿಕ್ಯುಲೇಷನ್ ಅಂದರೆ 10ನೇ ತರಗತಿಯ ನಂತರದ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲು ಬಯಸುವ ಅರ್ಹ ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಆಯ್ಕೆ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನದ ಅನುಷ್ಠಾನವನ್ನು ಸಂಬಂಧಿತ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಅಥವಾ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶದ ಆಡಳಿತದ ಮೂಲಕ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಡೊಮಿಸೈಲ್ ನಿಯಮಗಳ ಪ್ರಕಾರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಯಾವ ರಾಜ್ಯ ಅಥವಾ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶದ ನಿವಾಸಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾನೋ, ಆ ರಾಜ್ಯ ಅಥವಾ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶದ ಮೂಲಕ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
PMS-SC ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಕ್ಕೆ ಯಾರು ಅರ್ಹರು?
ಅಧಿಕೃತ ಯೋಜನಾ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕೆಳಗಿನ ಅರ್ಹತೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಈ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು:
- ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯು ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಜೆಯಾಗಿರಬೇಕು.
- ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿಗೆ (SC) ಸೇರಿದವರಾಗಿರಬೇಕು.
- ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ ಅಥವಾ ಮಂಡಳಿಯಿಂದ ಮೆಟ್ರಿಕ್ಯುಲೇಷನ್, ಹೈಯರ್ ಸೆಕೆಂಡರಿ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ಉನ್ನತ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತೀರ್ಣರಾಗಿರಬೇಕು.
- ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಪೋಷಕರು ಅಥವಾ ಪಾಲಕರ ಎಲ್ಲಾ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಬರುವ ವಾರ್ಷಿಕ ಆದಾಯವು ಹಿಂದಿನ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ₹2.50 ಲಕ್ಷ ಮೀರಬಾರದು.
- ಒಂದು ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅವಧಿಯ ಕೋರ್ಸ್ಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆಯುವಾಗ ಆದಾಯ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ಹೊಂದಿರಬೇಕು.
ಯಾವ ಕೋರ್ಸ್ಗಳಿಗೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ?
PMS-SC ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನವು ಪೋಸ್ಟ್-ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ಮತ್ತು ಪೋಸ್ಟ್-ಸೆಕೆಂಡರಿ ಹಂತದ ವಿವಿಧ ಕೋರ್ಸ್ಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಅಧಿಕೃತ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಕೋರ್ಸ್ಗಳನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಗುಂಪು-1
ಪದವಿ ಮತ್ತು ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಹಂತದ ವೃತ್ತಿಪರ ಕೋರ್ಸ್ಗಳು ಈ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿವೆ.
ವೈದ್ಯಕೀಯ, ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಯೋಜನೆ, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ, ವಿನ್ಯಾಸ, ಕೃಷಿ, ಪಶುವೈದ್ಯಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಜ್ಞಾನಗಳು, ನಿರ್ವಹಣೆ, ಬಿಸಿನೆಸ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸೈನ್ಸ್ ಹಾಗೂ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕೋರ್ಸ್ಗಳು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ಗುಂಪು-2
ಪದವಿ, ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಅಥವಾ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಇತರ ವೃತ್ತಿಪರ ಕೋರ್ಸ್ಗಳು ಈ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿವೆ.
ಫಾರ್ಮಸಿ, ನರ್ಸಿಂಗ್, ಕಾನೂನು, ಪ್ಯಾರಾ-ಮೆಡಿಕಲ್ ಕೋರ್ಸ್ಗಳು, ಸಮೂಹ ಸಂವಹನ, ಹೋಟೆಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಟರಿಂಗ್, ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ಇಂಟೀರಿಯರ್ ಡೆಕೋರೇಷನ್, ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಮತ್ತು ಆಹಾರಶಾಸ್ತ್ರ ಹಾಗೂ ಕೆಲವು ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳ ಕೋರ್ಸ್ಗಳು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ಗುಂಪು-3
ಮೊದಲ ಎರಡು ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರದ ಪದವಿ ಮತ್ತು ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಕೋರ್ಸ್ಗಳು ಈ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರುತ್ತವೆ.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ BA, BSc, BCom, MA, MSc ಮತ್ತು MCom ಕೋರ್ಸ್ಗಳು ಈ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿವೆ.
ಗುಂಪು-4
ಪದವಿ ನೀಡದ ಪೋಸ್ಟ್-ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ಕೋರ್ಸ್ಗಳು ಈ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿವೆ. 10ನೇ ತರಗತಿಯ ನಂತರದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕೋರ್ಸ್ಗಳೂ ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನದಲ್ಲಿ ಏನೆಲ್ಲ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ಸಿಗುತ್ತದೆ?
PMS-SC ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ರೀತಿಯ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವುಗಳಿವೆ.
1. ಕಡ್ಡಾಯ ಮರುಪಾವತಿ ಮಾಡಬೇಕಾಗದ ಶುಲ್ಕ:
ಅನ್ವಯವಾಗುವ ರಾಜ್ಯದ ಶುಲ್ಕ ನಿಗದಿ ಅಥವಾ ಶುಲ್ಕ ತರ್ಕಬದ್ಧೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಡಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾದ ಟ್ಯೂಷನ್ ಶುಲ್ಕ ಸೇರಿದಂತೆ ಕಡ್ಡಾಯ ಶುಲ್ಕಗಳನ್ನು ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.
2. ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಭತ್ಯೆ:
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಓದುತ್ತಿರುವ ಕೋರ್ಸ್ನ ಗುಂಪು ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆಯೇ ಅಥವಾ ಡೇ ಸ್ಕಾಲರ್ ಆಗಿದ್ದಾರೆಯೇ ಎಂಬುದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಭತ್ಯೆಯ ಮೊತ್ತ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಧಿಕೃತ ಯೋಜನಾ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳಲ್ಲಿ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಭತ್ಯೆಯ ದರಗಳನ್ನು 2021-22ರಿಂದ 2025-26ರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವಂತೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆನ್ಲೈನ್ ಮತ್ತು ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರ ಕೋರ್ಸ್ಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯ
ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟು ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರ ಅಥವಾ ಆನ್ಲೈನ್ ಕೋರ್ಸ್ಗಳ ಮೂಲಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯುವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೂ ಈ ಯೋಜನೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.
ಆದರೆ ಇಂತಹ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಭತ್ಯೆ ನೀಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಅಲ್ಲದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು PMS-SC ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನದ ಜೊತೆಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ಅಥವಾ ಸ್ಟೈಪೆಂಡ್ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಬೇರೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ಲಭ್ಯವಿದ್ದರೆ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾದ ಒಂದನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಬಹುದು.
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಎಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯಬೇಕು?
ಪೋಸ್ಟ್-ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅರ್ಹತೆ, ಅರ್ಜಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಇತರ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸ್ಕಾಲರ್ಶಿಪ್ ಪೋರ್ಟಲ್ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.
ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪೋಸ್ಟ್-ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಯೋಜನೆಯ ವಿವರಗಳು ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧಿಕೃತ ವೆಬ್ಸೈಟ್ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿವೆ.
ವಿಕ್ರಮ ಓದುಗರ ವಾಟ್ಸಪ್ ಬಳಗಕ್ಕೆ ಸೇರಲು ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ನಲ್ಲಿ ಸೇವ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಮಗೊಂದು ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸಿ. ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ: 98800 21122
