ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಅಧಿಕಾರದ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡುವ ಎಲಾನ್ ಮಸ್ಕ್ ಅತಿ ವಿಚಿತ್ರ ವಿಮರ್ಶಕರಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಸ್ವತಃ ಟೆಸ್ಲಾ (Tesla) ಕಂಪನಿ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಸ್ಪೇಸ್‌ಎಕ್ಸ್ (SpaceX) ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮದೇ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿರುವ ‘ಎಕ್ಸ್’ (X) ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಮೂಲಕವೇ ಇತ್ತೀಚಿನ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ಪೇಸ್‌ಎಕ್ಸ್‌ನ ಸ್ಯಾಟಲೈಟ್-ಬ್ರಾಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್ ವಿಭಾಗವಾದ ಸ್ಟಾರ್‌ಲಿಂಕ್ (Starlink) ಇನ್ನೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲು ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದು, ಇದರಿಂದ ಮಸ್ಕ್ ಒಬ್ಬ ತಟಸ್ಥ ವೀಕ್ಷಕರಲ್ಲ ಬದಲಿಗೆ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ‘ಒಲಿಗಾರ್ಚಿ’ (ಅಲ್ಪಪ್ರಭುತ್ವ) ಎಂದರೆ ಅಗತ್ಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೇಲೆ ಹಿಡಿತ ಸಾಧಿಸಿ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ಖಾಸಗಿ ಶಕ್ತಿಗಳು ಎಂದರ್ಥವಾದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಮಸ್ಕ್ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗುತ್ತಾರೆ.
ಕೇವಲ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಸಂಪತ್ತು ಮಾತ್ರವೇ ಯಾವುದನ್ನೂ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನು ದೊಡ್ಡ ಕಂಪನಿಗಳಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ ಕಂಪನಿಗಳಾಗಲಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಒಂದೇ ರೀತಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ರಾಕೆಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಉಪಗ್ರಹಗಳ ಒಡೆಯನಾಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯದ ಹಿಡಿತದ ಬಗ್ಗೆ ಇತರೆ ಯಾರಿಗೂ ಪಾಠ ಮಾಡಲು ಅರ್ಹರಲ್ಲ. ಅವರ ಮಾತುಗಳ ಹಿಂದಿನ ತಂತ್ರವನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ನೋಡಿದರೆ ಅವರ ಅಳಲು ಸರಳವಾಗಿದೆ: ಮಸ್ಕ್ ಬಯಸಿದ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಭಾರತವು ಇನ್ನೂ ಅವರಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಅನುಮತಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿಲ್ಲ. ಎಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಹೂಡಿಕೆದಾರರೇ ಆಗಿರಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಹೇರಲು ಯಾರಿಗೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ 7 ರಂದು, ಸ್ಟಾರ್‌ಲಿಂಕ್ ಅನ್ನು “ಕೆಲವು ಒಲಿಗಾರ್ಚ್‌ಗಳು ತಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ” ಎಂದು ಮಸ್ಕ್ ಆರೋಪಿಸಿ, ಅವರು ಯಾರೆಂದು ಊಹಿಸುವಂತೆ ತಮ್ಮ ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದ್ದರು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಸ್ಟಾರ್‌ಲಿಂಕ್ ದೂರಸಂಪರ್ಕ ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು (Telecom Licence) ಹೊಂದಿದೆ. ಆದರೆ ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದರೆ ಮಾತ್ರ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಅದು ಕೇವಲ ಆರಂಭವಷ್ಟೇ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪರವಾನಗಿದಾರರೂ ಭಾರತದ ಭದ್ರತಾ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವುದನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಬೇಕು. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಇದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಮುಗಿಸಿದ ನಂತರವಷ್ಟೇ ಕಂಪನಿಯು ಸ್ಪೆಕ್ಟ್ರಮ್‌ಗಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಮಸ್ಕ್ ತಮ್ಮ ಪೋಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಈ ಅಂಶವನ್ನೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಡೆಗಣಿಸಿದ್ದರು. ಯಾವುದೇ ಕಂಪನಿ, ಅದು ಭಾರತೀಯವಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ವಿದೇಶಿಯಾಗಿರಲಿ, ನಿಯಂತ್ರಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ವಿಶೇಷ ಕೃಪೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಿಯಮಗಳು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಂದೇ.
ಲೋಕಸಭೆಯ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರಾದ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ, ಮಸ್ಕ್ ಅವರನ್ನು ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಕೇಳಬಹುದಿತ್ತು ಅಥವಾ ಭದ್ರತಾ ತಪಾಸಣೆಗಳು ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ಸಂಯಮದಿಂದ ಇರುವಂತೆ ಹೇಳಬಹುದಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 8 ರಂದು, ಅವರು ಆ ಶತಕೋಟಿ ಅಧಿಕಾರಿಗೆ ವ್ಯಂಗ್ಯವಾಗಿ ಉತ್ತರಿಸಿ, “ಮತ್ತೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ” ಯಾರೆಂದು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವವರೆಗೆ ಕಾಯುವಂತೆ ಹೇಳಿದರು. ಈ ಉತ್ತರವು ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ಆರೋಪವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಆ ಮಾತನ್ನೇ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಮತ್ತಷ್ಟು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದಿತು. ಈ ಮೂಲಕ ವಿದೇಶಿ ನಿಗಮವೊಂದರ ವಾಣಿಜ್ಯ ದೂರಿನ ಲಾಭವನ್ನು ದೇಶೀಯ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿರುವ ಭದ್ರತಾ ಪರಿಶೀಲನೆಯನ್ನು ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿಗಳ ಕಪಿಮುಷ್ಠಿ ಎಂದು ಬಿಂಬಿಸಲಾಯಿತು.
ಇದನ್ನು ‘ಜುಗಲ್‌ಬಂದಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯಬಹುದು: ಇಬ್ಬರು ಕಲಾವಿದರು, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ವಾದ್ಯಗಳು, ಆದರೆ ರಾಗ ಮಾತ್ರ ಒಂದೇ! ಇದರ ಹಿಂದಿನ ಅಘೋಷಿತ ಮೈತ್ರಿಯನ್ನು ಊಹಿಸಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೂ, ಇದರಿಂದಾಗುವ ನಷ್ಟವೇನು ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ದೇಶದ ಹಿರಿಯ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರೊಬ್ಬರು ಬಾಕಿ ಉಳಿದಿರುವ ಭದ್ರತಾ ತಪಾಸಣೆಗಳನ್ನು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಪುರಾವೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಒತ್ತಡವಿದ್ದರೆ ಕಾನೂನು ಪಾಲನೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಇದು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಿದೇಶಿ ಕಂಪನಿಗೂ ರವಾನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಸರ್ಕಾರ ಅವಲಂಬಿಸಬೇಕಾದ ಭದ್ರತಾ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳ ಅಧಿಕಾರವನ್ನೂ ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ. ಮೋದಿಯವರನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವುದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಸಹಜ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ, ಆದರೆ ಸರ್ಕಾರದ ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನೇ ಮೂಲೆಗುಂಪು ಮಾಡುವುದಲ್ಲ.
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷ ಈ ಹಿಂದೆ ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾದ ನಿಲುವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. 2025ರ ಮಾರ್ಚ್ 13ರಂದು, ಸಂವಹನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಪಕ್ಷದ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಜೈರಾಮ್ ರಮೇಶ್ ಅವರು ಏರ್‌ಟೆಲ್ (Airtel) ಮತ್ತು ಜಿಯೋ (Jio) ಕಂಪನಿಗಳ ಜೊತೆಗಿನ ಸ್ಟಾರ್‌ಲಿಂಕ್ ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದರು. ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿನ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪರ್ಕದ ನಿಯಂತ್ರಣ ಯಾರ ಕೈಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ – ಸ್ಟಾರ್‌ಲಿಂಕ್ ಅಥವಾ ಅದರ ಭಾರತೀಯ ಪಾಲುದಾರರ ಬಳಿಯೇ? ಮತ್ತು ಇತರ ಉಪಗ್ರಹ ಒದಗಿಸುವವರಿಗೆ ಯಾವ ಷರತ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದರು. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸೌಹಾರ್ದತೆ ಸಾಧಿಸಲು ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯವರೇ ಈ ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಅವರು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದರು.
ಈ ಎರಡು ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಗಮನಿಸಿ. 2025ರಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರ್ಕಾರವು ಮಸ್ಕ್‌ಗೆ ಅನುಕೂಲ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿತ್ತು; ಆದರೆ 2026ರಲ್ಲಿ ಅದರ ನಾಯಕನೇ ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ದೂರನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡರು! ಈ ಎರಡೂ ವಾದಗಳು ಒಂದೇ ಬಾರಿಗೆ ನಿಜವಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾದರೆ ಬದಲಾಗಿರುವುದುೇನು? ಜೈರಾಮ್ ರಮೇಶ್ ಎತ್ತಿದ್ದ ಭದ್ರತಾ ಕಳವಳಗಳು ಹೇಗೆ ಬಗೆಹರಿಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ವಿವರಿಸಿಲ್ಲ ಹಾಗೂ ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ಅವರ ವ್ಯಂಗ್ಯದ ನುಡಿಗಳು ಪಕ್ಷದ ಅಧಿಕೃತ ನೀತಿಯ ಬದಲಾವಣೆಯೂ ಅಲ್ಲ.
ಆದರೆ ಇದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ ನಿಲುವಿನಲ್ಲಿರುವ ಗೊಂದಲವನ್ನು ಬಟಾ ಬಯಲು ಮಾಡಿದೆ. ಸ್ಟಾರ್‌ಲಿಂಕ್ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಗಳು ಮುಂದುವರಿದಾಗ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ಗೆ ಮಸ್ಕ್ ಪರ ಅತಿಯಾದ ಒಲವು ಇದೆ ಎಂದು ಸಂಶಯ ಮೂಡಿತು; ಆದರೆ ಅನುಮೋದನೆಗಳು ವಿಳಂಬವಾದಾಗ ಅದು ಮಸ್ಕ್ ಅವರ ದೂರಿನ ಪರ ನಿಂತಿತು. ವಿಷಯ ಯಾವುದೇ ಇರಲಿ, ಮೋದಿಯವರೇ ಅವರ ಗುರಿಯಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಧೋರಣೆ ಹೊಂದಿರುವ ಪಕ್ಷವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಬದ್ಧತೆಯಿಂದ ಮಾತನಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಭಾರತದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾರ್ವಭೌಮತ್ವದ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಂವಹನ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವವರು ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಭದ್ರತಾ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕು. ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಿದಾಗ ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಬಳಕೆದಾರರ ಡೇಟಾವನ್ನು ಭಾರತದ ಕಾನೂನು ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಂವಹನ ಸೇವೆಗಳು ಯಾವುದೇ ಸಮಸ್ಯೆಯುಂಟಾದಾಗ ಹೊಣೆಗಾರರಾಗಬಲ್ಲ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಆಪರೇಟರ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು.
ಭಾರತದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸಂಪರ್ಕದ ಕೊರತೆಯಿದೆ. ಉಪಗ್ರಹ ಬ್ರಾಡ್‌ಬ್ಯಾಂಡ್ ಮೂಲಕ ಈ ದೂರದ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸೇವೆ ಒದಗಿಸುವುದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಡಿಜಿಟಲ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಪ್ರಯೋಜನ ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಇದನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದು, ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಲು ಬಯಸಿದೆ. ಆದರೆ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಸಂವಹನಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವ ಯಾವುದೇ ಸೇವಾ ಒದಗಿಸುವವರು, ಮೊದಲು ಭಾರತದ ಕಾನೂನು, ಭದ್ರತಾ ಮತ್ತು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪೂರೈಸಬಲ್ಲರು ಎಂಬುದನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಬೇಕು.
ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಿಗೆ ಭಾರತ ಮುಕ್ತವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದೆ ಮತ್ತು ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಮೂರು ಉಪಗ್ರಹ ಆಪರೇಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ಪರವಾನಗಿ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಹೊಸಬರು ಬಯಸಿದ ಸ್ಪೆಕ್ಟ್ರಮ್ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ, ಅಂತಹ ಎಲ್ಲ ಆಪರೇಟರ್‌ಗಳು ಅನುಸರಿಸಲು ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರವು ಏಕರೂಪದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿದೆ. ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರ ಬಲವಾದ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಭಾರತದಂತಹ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವುಳ್ಳ ದೇಶವು ಎಲ್ಲಾ ಹೂಡಿಕೆ ಮತ್ತು ನಾವೀನ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಅದು ತನ್ನದೇ ಆದ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ನಿಬಂಧನೆಗಳ ಮೇರೆಗೆ ಮಾತ್ರ.
ಎಲಾನ್ ಮಸ್ಕ್ ತಮ್ಮ ಕಂಪನಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸಲು ಉತ್ತಮ ವಾದಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಗೂ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಹಕ್ಕು ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿಯವರಿಗೂ ಇದೆ. ಆದರೆ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ತನ್ನ ಭದ್ರತಾ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಕಡೆಗಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವೇದಿಕೆಗಳ ಗೂಢಾರ್ಥದ ಮಾತುಗಳಿಗೆ ಭಾರತವು ಎಂದಿಗೂ ತಲೆಬಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಬಾಗಬಾರದು. ಇಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹಾರ ಮಾಡುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರಬೇಕು ಎಂಬ ಅಂಶವನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು. ಶತಕೋಟಿ ಡಾಲರ್ ಸಿಇಒಗಳು ಮತ್ತು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರು ಬೇರೆ ಏನೇ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದರೂ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ನಮ್ಮ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಯಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಯಾವ ಷರತ್ತುಗಳ ಮೇರೆಗೆ ಪ್ರವೇಶ ನೀಡಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಭಾರತವೇ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.
-ಅನಿಮಾ ಸೋಂಕರ್
ವಿಕ್ರಮ ಓದುಗರ ವಾಟ್ಸಪ್ ಬಳಗಕ್ಕೆ ಸೇರಲು ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೇವ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಮಗೊಂದು ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸಿ. ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ: 98800 21122
