ಸಬ್ಸಿಡಿ ರಾಜಕಾರಣದಿಂದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಆಧಾರಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯತ್ತ: 2014ರ ಬಳಿಕ ಭಾರತದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಆದ್ಯತೆಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ

ಯುಪಿಎ ಮತ್ತು ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ನೀತಿಗಳ ಹೋಲಿಕೆ: ಸಬ್ಸಿಡಿಗಳು, ವಿತ್ತೀಯ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆಗಳು, ರೈಲ್ವೆ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಹಾಗೂ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆ

ಕಳೆದ ಎರಡು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಪಯಣವು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಆದ್ಯತೆಗಳಲ್ಲಿನ ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. 2004ರಿಂದ 2014ರವರೆಗೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನೇತೃತ್ವದ ಯುನೈಟೆಡ್ ಪ್ರೊಗ್ರೆಸಿವ್ ಅಲಯನ್ಸ್ (ಯುಪಿಎ) ಸರ್ಕಾರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರದ ವೆಚ್ಚದ ಗಮನಾರ್ಹ ಭಾಗವನ್ನು ಸಬ್ಸಿಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಲ್ಯಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಿಡಲಾಗಿತ್ತು. 2014ರ ನಂತರ ಬಿಜೆಪಿ ನೇತೃತ್ವದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಒಕ್ಕೂಟ (ಎನ್‌ಡಿಎ) ಸರ್ಕಾರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವು ಸರ್ಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಯಿತು.

ಒಂದು ಸರ್ಕಾರ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಹಣ ಖರ್ಚು ಮಾಡಿತು, ಮತ್ತೊಂದು ಸರ್ಕಾರ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೈಬಿಟ್ಟಿತು ಎಂಬುದು ಈ ಎರಡೂ ಸರ್ಕಾರಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಲ್ಲ. ಎರಡೂ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಕಲ್ಯಾಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿವೆ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿವೆ. ಆದರೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹೂಡಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇ ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ್ದು, ಸಂಪರ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ, ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ನೆರವಾಗುವ, ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಮತ್ತು ದೇಶದ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಭೌತಿಕ ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಿಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದೆ.

ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ನಿರ್ಮಾಣದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬ ವಾದವನ್ನು ‘ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ, ಆದರೆ ಅದರ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಸ್ವರಾಜ್ಯ ವರದಿ ಮುಂದಿಟ್ಟಿದೆ.

ಯುಪಿಎ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತ ತನ್ನ ಹಣವನ್ನು ಸಬ್ಸಿಡಿ ಮತ್ತು ಉಚಿತ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಗೆ ಖರ್ಚು ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. 2014ರ ನಂತರ ಈ ಚಿತ್ರಣ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಈಗ ಭಾರತ ರಸ್ತೆ, ರೈಲ್ವೆ, ಬಂದರುಗಳಂತಹ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಹಣ ಹೂಡುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾದ ಚಾರ್ಟ್‌ವೊಂದನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಲೇಖನ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.

2014ರ ನಂತರ ಭಾರತದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವೆಚ್ಚದ ಆದ್ಯತೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ರೀತಿಯ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಮೇಲೆ ಯಾವ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ.

ಯುಪಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಆಧಾರಿತ ನೀತಿ ಮತ್ತು ವಿತ್ತೀಯ ಸವಾಲು

2004ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದ ಯುಪಿಎ ಸರ್ಕಾರ 2014ರವರೆಗೆ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸಿತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನೇತೃತ್ವದ ಸರ್ಕಾರವು ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತರಿ ಕಾಯ್ದೆ (MGNREGA), ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರೋಗ್ಯ ಮಿಷನ್ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಹಾಗೂ ರಸಗೊಬ್ಬರ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಯೋಜನೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಕಲ್ಯಾಣ ಮತ್ತು ಸಬ್ಸಿಡಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿತು.

ಈ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾರತದ ನೈಜ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವಲ್ಲಿ ನೆರವಾದವು. ಆದರೆ ಸರ್ಕಾರದ ನೆರವು ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಅದರ ಮೇಲಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊರೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು. ಯುಪಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ಕೊನೆಯ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಸಬ್ಸಿಡಿ ವೆಚ್ಚ, ಸರ್ಕಾರಿ ಖರ್ಚು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿತ್ತೀಯ ಕೊರತೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಳವಳಗಳಾಗಿದ್ದವು.

ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯವು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮಂಡಿಸಿದ ಅಧಿಕೃತ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, 2011-12ರಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಒಟ್ಟು ಸಬ್ಸಿಡಿ ವೆಚ್ಚ 2.17 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ. ಇತ್ತು. 2012-13ರಲ್ಲಿ ಅದು 2.57 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಯಿತು. 2013-14ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 2.56 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಷ್ಟಿತ್ತು.

ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಆಹಾರ, ರಸಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಸಬ್ಸಿಡಿಗಳು ಸೇರಿದ್ದವು. 2013-14ರಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಸುಮಾರು 92,000 ಕೋಟಿ ರೂ., ರಸಗೊಬ್ಬರ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಸುಮಾರು 68,000 ಕೋಟಿ ರೂ. ಮತ್ತು ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಸಬ್ಸಿಡಿ 85,480 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಷ್ಟಿತ್ತು.

ವಿತ್ತೀಯ ಕೊರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿತ್ತು. 2011-12ರಲ್ಲಿ ಜಿಡಿಪಿಯ ಶೇ. 5.8ರಷ್ಟಿದ್ದ ವಿತ್ತೀಯ ಕೊರತೆ, 2012-13ರಲ್ಲಿ ಶೇ. 4.9ಕ್ಕೆ ಮತ್ತು 2013-14ರಲ್ಲಿ ಶೇ. 4.5ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿತ್ತು.

ಯುಪಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ಎರಡನೇ ಅವಧಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳ್ಳುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆರ್ಥಿಕ ಒತ್ತಡಗಳನ್ನು ಈ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಬ್ಸಿಡಿ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಇತರ ಖರ್ಚುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಉತ್ಪಾದಕ ಆಸ್ತಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿತ್ತು.

ಸರ್ಕಾರದ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಉತ್ಪಾದಕ ಆಸ್ತಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳು ಜನರಿಗೆ ತಕ್ಷಣದ ನೆರವು ನೀಡಬಹುದು. ಆದರೆ ರಸ್ತೆಗಳು, ರೈಲು ಮಾರ್ಗಗಳು, ಬಂದರುಗಳು, ವಿದ್ಯುತ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು ಹಲವು ದಶಕಗಳವರೆಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಲ್ಲವು. ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವು ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಈಗಾಗಲೇ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಉದ್ಯಮಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚದತ್ತ ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ಬದಲಾವಣೆ

2014ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದ ನಂತರ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರವು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಆರ್ಥಿಕ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿಸಿತು. ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಕೇವಲ ಸರ್ಕಾರದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಖರ್ಚಿನ ಮತ್ತೊಂದು ಭಾಗವಾಗಿ ನೋಡದೆ, ಭಾರತದ ಭವಿಷ್ಯದ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಹೂಡಿಕೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಯಿತು.

ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್‌ನ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಈ ಬದಲಾವಣೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. 2014-15ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 2 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಷ್ಟಿದ್ದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವು 2026-27ರ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ 12.2 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ಈ ಹೆಚ್ಚಳವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳು, ರೈಲ್ವೆ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು, ಬಂದರುಗಳು, ನಗರ ಸಾರಿಗೆ, ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಹೂಡಿಕೆಗೆ ನೆರವಾಗಿದೆ. ಯೋಜನೆಗಳ ರೂಪುರೇಷೆ ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿನ ವಿಳಂಬವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಸಚಿವಾಲಯಗಳ ನಡುವಿನ ಸಮನ್ವಯವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ರೂಪಿಸಲಾದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳೂ ಇದಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾಗಿವೆ.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪಿಎಂ ಗತಿಶಕ್ತಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾಸ್ಟರ್ ಪ್ಲಾನ್ ವಿವಿಧ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಯೋಜನಾ ವೇದಿಕೆಯಡಿ ತರುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದೆ. ರಸ್ತೆಗಳು, ರೈಲ್ವೆ, ಬಂದರುಗಳು, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು, ಜಲಮಾರ್ಗಗಳು ಮತ್ತು ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ಜಾಲಗಳ ನಡುವೆ ಸಮನ್ವಯ ಸಾಧಿಸುವುದು ಇದರ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.

ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವ ಬದಲು, ಸಮಗ್ರ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು ಇದರ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿಮೆ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸಣ್ಣ ನಗರಗಳು, ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಹಿಂದುಳಿದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳು: ಸಂಪರ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ವಿಸ್ತರಣೆ

ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸೂಚಕಗಳಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ ಜಾಲದ ವಿಸ್ತರಣೆಯೂ ಒಂದು.

ಸರ್ಕಾರದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, 2013-14ರಲ್ಲಿ 91,287 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟಿದ್ದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳ ಉದ್ದವು 2025ರ ವೇಳೆಗೆ 1,46,204 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಸುಮಾರು ಶೇ. 60ರಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಗಿದೆ.

ಹೆದ್ದಾರಿ ನಿರ್ಮಾಣದ ವೇಗವೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಹೆದ್ದಾರಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಪ್ರಕಾರ, 2013-14ರಲ್ಲಿ ದಿನಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿ 11.6 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಹೆದ್ದಾರಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 2025ರಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಮಾಣ ದಿನಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 34 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ತಲುಪಿದೆ.

ಈ ವಿಸ್ತರಣೆಯು ಕೇವಲ ರಸ್ತೆ ಉದ್ದ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್‌ವೇಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು, ನಿಯಂತ್ರಿತ ಪ್ರವೇಶದ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಹುಪಥ ರಸ್ತೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೂ ಸರ್ಕಾರ ಒತ್ತು ನೀಡಿದೆ.

ನಾಲ್ಕು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪಥಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳ ಉದ್ದ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. 2014ರಲ್ಲಿ ಸೀಮಿತವಾಗಿದ್ದ ವೇಗದ ರಸ್ತೆ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು ಈಗ ಸಾವಿರಾರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿವೆ.

ಭಾರತಮಾಲಾ ಪರಿಯೋಜನೆಯಡಿ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು, ಬಂದರುಗಳು, ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆದಿವೆ.

ಉತ್ತಮ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳು ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೂ ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಪ್ರಯಾಣದ ಸಮಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ, ಸರಕು ಸಾಗಣೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದಕರು ಹಾಗೂ ಕೃಷಿಕರು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ತಲುಪಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತವೆ. ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಉತ್ತಮ ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕವು ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಪೂರೈಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆಯನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.

ರಸ್ತೆಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆಯು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ನಿರ್ಮಾಣ ಕ್ಷೇತ್ರ, ಸಾರಿಗೆ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೂ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ರೈಲ್ವೆ: ವಿಸ್ತರಣೆಯಿಂದ ಆಧುನೀಕರಣದತ್ತ

2014ರ ನಂತರ ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ವಿಸ್ತರಣೆ ನಡೆದಿದೆ. ಸರ್ಕಾರವು ರೈಲ್ವೆ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬಜೆಟ್ ನೆರವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ್ದು, ವಿದ್ಯುದೀಕರಣದ ವೇಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ಹಳಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ಪುನರ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಸುರಕ್ಷತಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ರೈಲುಗಳ ಮೇಲೂ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿದೆ.

ರೈಲ್ವೆ ವಿದ್ಯುದೀಕರಣವು ಈ ಅವಧಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಸರ್ಕಾರದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, 2025ರ ವೇಳೆಗೆ 2014ರಿಂದ 45,000 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ರೈಲು ಮಾರ್ಗಗಳ ವಿದ್ಯುದೀಕರಣ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿದೆ.

ವಿದ್ಯುದೀಕರಣದಿಂದ ಡೀಸೆಲ್ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ದಕ್ಷತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಇಂಧನ ದಕ್ಷತೆಯ ರೈಲ್ವೆ ಜಾಲ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

ವಂದೇ ಭಾರತ್ ರೈಲುಗಳ ಪರಿಚಯವೂ ರೈಲ್ವೆ ಆಧುನೀಕರಣದ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಈ ಅರೆ-ವೇಗದ ರೈಲುಗಳು ನಗರಗಳ ನಡುವಿನ ಪ್ರಯಾಣದ ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿವೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಯಾಣಿಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿವೆ.

ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಮೀಸಲಾದ ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳು, ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ಪುನರ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಸುಧಾರಿತ ಸಿಗ್ನಲಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಆಯ್ದ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಕವಚ್ ರೈಲು ರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಳವಡಿಕೆಗೂ ಸರ್ಕಾರ ಗಮನ ನೀಡಿದೆ.

ರೈಲ್ವೆ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವೂ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. 2014-15ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 32,000 ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಷ್ಟಿದ್ದ ಬಜೆಟ್ ನೆರವು 2026-27ರ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ 2.78 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ಭಾರತದ ಸರಕು ಮತ್ತು ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಸಂಚಾರದಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೆ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ರೈಲು ಮಾರ್ಗಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೆಚ್ಚುವುದರಿಂದ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಸಾಗಿಸಲು, ಕೈಗಾರಿಕಾ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಲು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಂಪರ್ಕ

ನಾಗರಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಕ್ಷೇತ್ರವೂ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ವಿಸ್ತರಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಗತಿ ಕಂಡಿದೆ.

ಸರ್ಕಾರದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, 2014ರಲ್ಲಿ 74ರಷ್ಟಿದ್ದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿರುವ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 2026ರಲ್ಲಿ 165ಕ್ಕೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಹೊಸ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ, ಟರ್ಮಿನಲ್‌ಗಳ ಆಧುನೀಕರಣ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಂಪರ್ಕ ಯೋಜನೆಗಳು ಈ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ನೆರವಾಗಿವೆ.

2016ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಉಡಾನ್ ಯೋಜನೆಯು ವಿಮಾನಯಾನ ಸೌಲಭ್ಯ ಕಡಿಮೆ ಇರುವ ಮತ್ತು ವಿಮಾನ ಸಂಪರ್ಕವೇ ಇಲ್ಲದ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ವಿಮಾನ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರಮುಖ ಮಹಾನಗರಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಇತರ ನಗರಗಳಿಗೆ ವಿಮಾನ ಸಂಪರ್ಕ ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಕಾರ, 2026ರ ವೇಳೆಗೆ ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ 665 ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ 95 ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು, ಹೆಲಿಪೋರ್ಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಜಲವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ 1.64 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗಿದೆ.

ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಮಾರ್ಗಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ವ್ಯಾಪಾರ, ಉದ್ಯಮದ ಪ್ರಯಾಣ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಲಭ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯದ ಸರಕುಗಳ ಸಾಗಣೆಗೂ ಇದು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಣ್ಣ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ವಿಮಾನ ಸಂಪರ್ಕವು ಹೂಡಿಕೆಗೆ ಅನುಕೂಲಕರ ವಾತಾವರಣ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಮೆಟ್ರೋ ಜಾಲ ಮತ್ತು ನಗರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ

ನಗರ ಸಾರಿಗೆಯು ಹೂಡಿಕೆಯ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ. 2014ರಲ್ಲಿ ಐದು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 248 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟಿದ್ದ ಭಾರತದ ಮೆಟ್ರೋ ಜಾಲವು 2026ರಲ್ಲಿ 1,155 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಗಿದೆ.

ಮೆಟ್ರೋ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯೂ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ದೆಹಲಿ, ಬೆಂಗಳೂರು, ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ಮತ್ತು ಆರಂಭಿಕ ಮೆಟ್ರೋ ನಗರಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಹಲವು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಮೆಟ್ರೋ ಯೋಜನೆಗಳು ಈಗ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ.

ಭಾರತದ ನಗರಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಗರ ಸಾರಿಗೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆಯಿಂದ ಖಾಸಗಿ ವಾಹನಗಳ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಸಂಚಾರ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹೊಸ ವಸತಿ ಹಾಗೂ ವಾಣಿಜ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಮೆಟ್ರೋ ರೈಲು, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕ್ಷಿಪ್ರ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ನಗರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ಹೂಡಿಕೆಯು ವೇಗವಾಗಿ ನಗರೀಕರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ವಿಶಾಲ ಪ್ರಯತ್ನದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.

ಬಂದರುಗಳು, ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನ

ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಬಂದರುಗಳು ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೂ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ.

ಸಾಗರಮಾಲಾ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಬಂದರುಗಳ ಆಧುನೀಕರಣ, ಬಂದರುಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿದೆ. ಸರಕು ಸಾಗಣೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಸಮುದ್ರ ವ್ಯಾಪಾರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಸರ್ಕಾರದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, 2014ರ ನಂತರ ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರುಗಳ ಸರಕು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ರಫ್ತು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು, ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಪೂರೈಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಉತ್ತಮ ಬಂದರು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ವಿದ್ಯುತ್ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ನೀತಿ ಆಯೋಗದ ಪ್ರಕಾರ, 2014-15ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 303 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿದ್ದ ಭಾರತದ ಸ್ಥಾಪಿತ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು 2024-25ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 468 ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ನವೀಕರಿಸಬಹುದಾದ ಇಂಧನವು ಈ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಸೌರಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಪಳೆಯುಳಿಕೆಯೇತರ ಇಂಧನ ಮೂಲಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿವೆ. ಇದರಿಂದ ಇಂಧನ ಮೂಲಗಳನ್ನು ವೈವಿಧ್ಯಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಇಂಧನಗಳ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಭಾರತದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ನೆರವಾಗಿದೆ.

ಉತ್ಪಾದನೆ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳು, ಸಾರಿಗೆ, ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಗೃಹ ಬಳಕೆಗೆ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ವಿದ್ಯುತ್ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಆದ್ದರಿಂದ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ವಿಸ್ತರಣೆಯು ಇಡೀ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.

ಎನ್‌ಡಿಎ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳು: ಸಬ್ಸಿಡಿಯಿಂದ ನೇರ ವರ್ಗಾವಣೆಯತ್ತ

ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕ ನೀತಿಯು ಕಲ್ಯಾಣ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೈಬಿಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಹೂಡಿಕೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಡಿಜಿಟಲ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಅರ್ಹ ಫಲಾನುಭವಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ನೆರವು ತಲುಪಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದೆ.

ನೇರ ಸೌಲಭ್ಯ ವರ್ಗಾವಣೆ (DBT), ಆಧಾರ್ ಆಧಾರಿತ ಪಾವತಿಗಳು ಮತ್ತು ಜನಧನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆಯಿಂದ ಹಲವು ಸರ್ಕಾರಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಜನರಿಗೆ ತಲುಪಿಸುವ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದೆ.

ಡಿಬಿಟಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಡಿ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಹ ಫಲಾನುಭವಿಗಳ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗಳಿಗೆ ನೇರವಾಗಿ ವರ್ಗಾಯಿಸಬಹುದು. ಇದರಿಂದ ನಕಲಿ ಫಲಾನುಭವಿಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವುದು, ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸೌಲಭ್ಯ ವಿತರಣೆಯಲ್ಲಿನ ಸೋರಿಕೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಸರ್ಕಾರದ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಉಜ್ವಲ ಯೋಜನೆ, ಪಿಎಂ-ಕಿಸಾನ್, ಉಚಿತ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ವಸತಿ ಯೋಜನೆಗಳಂತಹ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಇನ್ನೂ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಹಣ ಖರ್ಚು ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಗುರುತಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಹಣಕಾಸು ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮತ್ತು ನೇರ ಸೌಲಭ್ಯ ವಿತರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಿದೆ.

ಯುಪಿಎ ಅವಧಿಯೊಂದಿಗಿನ ಹೋಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಸರ್ಕಾರ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಹಣ ಖರ್ಚು ಮಾಡಬೇಕೇ ಅಥವಾ ಬೇಡವೇ ಎಂಬುದಷ್ಟೇ ಇಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಯ ವಿಷಯವಲ್ಲ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಣವನ್ನು ಎಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಅದರಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಹಣ ವಿನಿಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಬಳಕೆಯ ವೆಚ್ಚದಿಂದ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದತ್ತ

ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಹೂಡಿಕೆಯು ಆರಂಭಿಕ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಮೀರಿ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ನೀಡಬಲ್ಲದು ಎಂಬುದು ಇದರ ಹಿಂದಿನ ಆರ್ಥಿಕ ತರ್ಕವಾಗಿದೆ.

ಹೊಸ ಹೆದ್ದಾರಿಯು ಹಲವು ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಬಲ್ಲದು. ರೈಲು ಮಾರ್ಗವು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ಬಂದರುಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಲ್ಲದು. ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮದ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಬಲ್ಲದು. ಆಧುನಿಕ ಬಂದರುವು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿನ ವಿಳಂಬವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಲ್ಲದು. ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ವಿದ್ಯುತ್ ಜಾಲವು ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಬಲ್ಲದು.

ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳು ಸಿಮೆಂಟ್, ಉಕ್ಕು, ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು, ನಿರ್ಮಾಣ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರಿಗೆ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ. ನಿರ್ಮಾಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೇರ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಯೋಜನೆಗಳು ಕಾರ್ಯಾರಂಭ ಮಾಡಿದ ನಂತರವೂ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಉದ್ಯೋಗಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತವೆ.

ಇದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಚಾಲಕ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಸರ್ಕಾರಿ ವೆಚ್ಚಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಹೂಡಿಕೆಯು ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತದೆ.

ಆದ್ದರಿಂದ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರದ ನಿರ್ಧಾರವು ಅದರ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.

ಆದರೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಆಧಾರಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಾದರಿಯ ಯಶಸ್ಸು ಎಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ಮೀಸಲಿಡಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಎಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಸ್ಥಾನ

ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಭಾರತದ ಒಟ್ಟಾರೆ ಆರ್ಥಿಕ ವಿಸ್ತರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ. ವಿಶ್ವದ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತವೂ ಒಂದಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ್ದು, ಉತ್ಪಾದನೆ, ಸೇವೆಗಳು, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಸುಧಾರಿತ ಸಾರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವು ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮಗಳನ್ನು ದೇಶೀಯ ಹಾಗೂ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಗುರಿಗೆ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಮೇಕ್ ಇನ್ ಇಂಡಿಯಾ, ಉತ್ಪಾದನೆ ಆಧಾರಿತ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಯೋಜನೆಗಳು (PLI), ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಉತ್ಪಾದನೆ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಸರಕು ಸಾಗಣೆ ಸುಧಾರಣೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಸರ್ಕಾರದ ಒತ್ತು ಈ ವಿಶಾಲ ಗುರಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ.

ಬಲವಾದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳು, ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಸಂಚಾರವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಭಾರತವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿಸಬಲ್ಲದು. ದೇಶೀಯ ಉತ್ಪಾದಕರು ಜಾಗತಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಲು ಸಹ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ರಸ್ತೆಗಳು, ರೈಲ್ವೆ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಬಂದರುಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆಯು ಕೇವಲ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುವ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆಸ್ತಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಣವಲ್ಲ. ಇದು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ದೊಡ್ಡ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಆರ್ಥಿಕ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ಭಾರತದ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯು ಹೂಡಿಕೆ, ಉತ್ಪಾದಕತೆ, ಉದ್ಯೋಗ, ಶಿಕ್ಷಣ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕತೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಅಂಶಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಈ ಗುರಿಗೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾದ ಅಡಿಪಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ರಾಜಕೀಯ ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು ಮೀರಿದ ಹೋಲಿಕೆ

ಯುಪಿಎ ಮತ್ತು ಎನ್‌ಡಿಎ ಅವಧಿಗಳ ನಡುವಿನ ಹೋಲಿಕೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ಘೋಷಣೆಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನೋಡದೆ, ಅಧಿಕೃತ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

ಯುಪಿಎ ಸರ್ಕಾರ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡಿತು. ಆದರೆ ಅದರ ಕೊನೆಯ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿತ್ತೀಯ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಗಣನೀಯ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಹೊರೆ ಕಂಡುಬಂದಿತ್ತು.

ಎನ್‌ಡಿಎ ಸರ್ಕಾರ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳು, ರೈಲ್ವೆ ವಿದ್ಯುದೀಕರಣ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು, ಮೆಟ್ರೋ ಜಾಲ ಮತ್ತು ಇತರ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ವೇಗವನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ.

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹೂಡಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. 2014ರಿಂದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳು ಸುಮಾರು ಶೇ. 60ರಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಗಿವೆ. ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿರುವ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 2014ರ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಎರಡು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವೂ ಹಲವು ಪಟ್ಟು ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಆಧಾರಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯತ್ತ ಆಗಿರುವ ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಲವಾದ ಅಡಿಪಾಯ ಒದಗಿಸಿದೆ. ಭವಿಷ್ಯದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ನೆರವಾಗುವ ಆಸ್ತಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವೆಚ್ಚದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನೂ ಬದಲಿಸಿದೆ.

ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಾಗುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಿರುವ ದೇಶಕ್ಕೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದಕ ಹೂಡಿಕೆಯ ನಡುವೆ ಸಮತೋಲನ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸವಾಲಾಗಿದೆ. 2014ರಿಂದ ನಡೆದಿರುವ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ನಿರ್ಮಾಣದ ಪ್ರಮಾಣವು ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರ ಈ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ತನ್ನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.

ವಿಕ್ರಮ ಓದುಗರ ವಾಟ್ಸಪ್ ಬಳಗಕ್ಕೆ ಸೇರಲು ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೇವ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಮಗೊಂದು ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸಿ. ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ: 98800 21122