ನವದೆಹಲಿ: ವೈವಾಹಿಕ ಬಾಂಧವ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಸಾರುವ ಪ್ರಮುಖ ಹಿಂದೂ ಹಬ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ ಅನ್ನು 2026ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 29ರಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ದಿನ ವಿವಾಹಿತ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಪತಿಯ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯ ಮತ್ತು ವೈವಾಹಿಕ ಜೀವನದ ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ ದಿನವಿಡೀ ಉಪವಾಸವಿದ್ದು, ಸಂಜೆ ಚಂದ್ರನ ದರ್ಶನದ ಬಳಿಕ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಸೂರ್ಯೋದಯಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಸೇವಿಸುವ ಸರ್ಗಿ ಆಹಾರದಿಂದ ಹಿಡಿದು, 16 ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅಲಂಕಾರಗಳಾದ ‘ಸೋಳಹ್ ಶೃಂಗಾರ್’, ಸಂಜೆ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರನ ಆರಾಧನೆಯವರೆಗೆ ಕರ್ವಾ ಚೌತ್‌ನಲ್ಲಿ ತಲೆಮಾರುಗಳಿಂದ ನಡೆದುಬಂದ ಆಚರಣೆಗಳಿಗೆ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ಈ ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ವೀರಾವತಿಯ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಥೆಯೂ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಈ ಕಥೆಯು ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಉಪವಾಸ ಆಚರಿಸುವ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ.
ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ 2026: ದಿನಾಂಕ, ತಿಥಿ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರೋದಯದ ಸಮಯ
ಹಿಂದೂ ಪಂಚಾಂಗದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ವರ್ಷದ ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 29ರಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೃಷ್ಣ ಪಕ್ಷದ ಚತುರ್ಥಿ ತಿಥಿಯು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 29ರ ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ 1:06ಕ್ಕೆ ಆರಂಭವಾಗಿ, ಅದೇ ದಿನ ರಾತ್ರಿ 10:09ಕ್ಕೆ ಮುಕ್ತಾಯವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಚಂದ್ರೋದಯವು ರಾತ್ರಿ 8:17ಕ್ಕೆ ಆಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಆದರೆ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗಬಹುದು. ಚಂದ್ರನ ದರ್ಶನದ ಬಳಿಕ ಮಹಿಳೆಯರು ಸಂಜೆಯ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ಚಂದ್ರನಿಗೆ ನೀರನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ 2026ರ ಪ್ರಮುಖ ವಿವರಗಳು:
- ದಿನಾಂಕ: ಅಕ್ಟೋಬರ್ 29, 2026
- ಚತುರ್ಥಿ ತಿಥಿ ಆರಂಭ: ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ 1:06
- ಚತುರ್ಥಿ ತಿಥಿ ಮುಕ್ತಾಯ: ರಾತ್ರಿ 10:09
- ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಚಂದ್ರೋದಯ: ರಾತ್ರಿ 8:17
ಪೂಜೆಯ ಶುಭ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರೋದಯದ ನಿಖರ ಸಮಯ ನಗರದಿಂದ ನಗರಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗುವುದರಿಂದ, ಸ್ಥಳೀಯ ಪಂಚಾಂಗವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ.
ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ ವ್ರತ ವಿಧಿ: ಸರ್ಗಿಯಿಂದ ಚಂದ್ರನ ಆರಾಧನೆಯವರೆಗೆ
ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ ಆಚರಣೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೂರ್ಯೋದಯಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ಸೇವಿಸುವ ‘ಸರ್ಗಿ’ ಆಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಅತ್ತೆ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವ ಅಥವಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡುವ ಈ ಆಹಾರವನ್ನು ಮಹಿಳೆಯರು ಉಪವಾಸ ಆರಂಭಿಸುವ ಮೊದಲು ಸೇವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬಳಿಕ ಚಂದ್ರನ ದರ್ಶನವಾಗುವವರೆಗೆ ಆಹಾರದಿಂದ ದೂರವಿರುತ್ತಾರೆ. ಅನೇಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನೂ ಸೇವಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಬೆಳಗ್ಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದ ಬಳಿಕ ಮಹಿಳೆಯರು ಉಪವಾಸ ಆಚರಿಸುವ ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಡುಪು ಧರಿಸಿ, ಸಿಂಧೂರ, ಬಿಂದಿ, ಮೆಹಂದಿ, ಬಳೆಗಳು, ಮಂಗಳಸೂತ್ರ, ಕಿವಿಯೋಲೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಾಹಿತ ಮಹಿಳೆಯರ ಸಂಪ್ರದಾಯದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅಲಂಕಾರಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ‘ಸೋಳಹ್ ಶೃಂಗಾರ್’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಂಜೆಯ ಪೂಜೆಯ ವೇಳೆ ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಗೌರಿ ಅಥವಾ ಪಾರ್ವತಿ ದೇವಿ, ಶಿವ, ಗಣೇಶ ಮತ್ತು ಚೌತ್ ಮಾತೆಯನ್ನು ಆರಾಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೂವು, ಧೂಪ, ದೀಪ, ರೋಲಿ, ಅಕ್ಷತೆ, ಹಣ್ಣುಗಳು, ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಪಂಚಾಮೃತವನ್ನು ಪೂಜೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ನೀರನ್ನು ತುಂಬಿಡಲು ಬಳಸುವ ಮಣ್ಣಿನ ಮಡಕೆಯಾದ ‘ಕರ್ವಾ’ ಈ ಆಚರಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ವಸ್ತುವಾಗಿದೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ, ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ ವ್ರತ ಕಥೆಯನ್ನು ಆಲಿಸುತ್ತಾರೆ ಅಥವಾ ಪಠಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಚಂದ್ರೋದಯದ ಬಳಿಕ ಚಂದ್ರನಿಗೆ ನೀರನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಂತರ ಉಪವಾಸ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಜರಡಿಯ ಮೂಲಕ ಮೊದಲು ಚಂದ್ರನನ್ನು, ನಂತರ ಅದೇ ಜರಡಿಯ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ಪತಿಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾರೆ. ಬಳಿಕ ಪತಿ ನೀರು ಅಥವಾ ಆಹಾರವನ್ನು ನೀಡಿ ಪತ್ನಿಯ ಉಪವಾಸ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿರುತ್ತದೆ.
ಸೋಳಹ್ ಶೃಂಗಾರ್: ಕರ್ವಾ ಚೌತ್‌ನ 16 ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅಲಂಕಾರಗಳು
‘ಸೋಳಹ್ ಶೃಂಗಾರ್’ ಎಂದರೆ 16 ಬಗೆಯ ಅಲಂಕಾರಗಳು. ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಇವುಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ಈ ಅಲಂಕಾರಗಳು ವೈವಾಹಿಕ ಜೀವನ, ಮಂಗಳಕರತೆ ಮತ್ತು ಹಬ್ಬದ ಸಿದ್ಧತೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿವೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಅಲಂಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಳಗಿನವುಗಳು ಸೇರಿರುತ್ತವೆ:
- ಬಿಂದಿ ಮತ್ತು ಸಿಂಧೂರ: ವಿವಾಹಿತ ಜೀವನದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಂಕೇತಗಳು.
- ಮೆಹಂದಿ ಮತ್ತು ಆಲ್ತಾ: ಶುಭ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಬಣ್ಣಗಳು.
- ಮಾಂಗ್ ಟೀಕಾ ಮತ್ತು ಕಾಜಲ್: ಹಣೆಯ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳ ಅಲಂಕಾರಗಳು.
- ಮಂಗಳಸೂತ್ರ ಮತ್ತು ಬಳೆಗಳು: ವಿವಾಹದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಆಭರಣಗಳು.
- ಗೆಜ್ಜೆ ಮತ್ತು ಕಾಲುಂಗುರ: ಕಾಲುಗಳಿಗೆ ಧರಿಸುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಭರಣಗಳು.
- ಜುಮ್ಕಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಆಭರಣಗಳು: ಕಿವಿಯೋಲೆ, ಉಂಗುರ, ತೋಳಿನ ಆಭರಣ ಮತ್ತು ಸೊಂಟದ ಆಭರಣಗಳು.
- ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಡುಪು ಮತ್ತು ಗಜ್ರಾ: ಹಬ್ಬದ ಉಡುಪು ಹಾಗೂ ಕೂದಲಿಗೆ ಮುಡಿಯುವ ಹೂವಿನ ಮಾಲೆ.
- ಅತ್ತರ್: ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅಲಂಕಾರದ ಭಾಗವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯ.
ಈ 16 ಅಲಂಕಾರಗಳ ನಿಖರ ಪಟ್ಟಿ ಸಮುದಾಯದಿಂದ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಬಹುದು. ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ವೀರಾವತಿಯ ಕಥೆ: ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ ಆಚರಣೆಯ ಹಿಂದಿನ ಪೌರಾಣಿಕ ಕಥೆ
ಕರ್ವಾ ಚೌತ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ವೀರಾವತಿಯ ಕಥೆಯೂ ಒಂದು. ಏಳು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದ ವ್ಯಾಪಾರಿಯೊಬ್ಬನಿಗೆ ವೀರಾವತಿ ಎಂಬ ಏಕೈಕ ಮಗಳಿದ್ದಳು. ಆಕೆಯ ಸಹೋದರರು ತಮ್ಮ ತಂಗಿಯನ್ನು ಬಹಳ ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ತಾವು ಊಟ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ಆಕೆಗೆ ಊಟ ಮಾಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
ಒಮ್ಮೆ ವೀರಾವತಿ ತನ್ನ ತವರು ಮನೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾಗ ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ ಉಪವಾಸ ಆಚರಿಸಿದಳು. ಸಂಜೆ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಹಸಿವು ಮತ್ತು ಬಾಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಆಕೆ ಬಳಲತೊಡಗಿದಳು. ತಂಗಿಯ ಕಷ್ಟವನ್ನು ನೋಡಲಾಗದ ಸಹೋದರರು, ಚಂದ್ರೋದಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆಕೆಯನ್ನು ನಂಬಿಸಲು ಉಪಾಯವೊಂದನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಅರಳಿ ಮರದ ಹಿಂದೆ ದೀಪವೊಂದನ್ನು ಇಟ್ಟು, ಚಂದ್ರ ಉದಯಿಸಿದಂತೆ ಭ್ರಮೆ ಮೂಡಿಸಿದರು.
ಅದನ್ನು ನಿಜವಾದ ಚಂದ್ರೋದಯವೆಂದು ನಂಬಿದ ವೀರಾವತಿ, ಚಂದ್ರನಿಗೆ ಅರ್ಪಣೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಉಪವಾಸ ಮುರಿದಳು. ಆದರೆ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಇದಾದ ಬಳಿಕ ದುರದೃಷ್ಟಕರ ಘಟನೆಗಳು ಸಂಭವಿಸಿ ಆಕೆಯ ಪತಿ ಕಾಣೆಯಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಪತಿಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವ ದೃಢ ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡಿದ ವೀರಾವತಿ, ಮುಂದಿನ 12 ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರತಿ ಚತುರ್ಥಿಯಂದು ಉಪವಾಸ ಆಚರಿಸಿದಳು. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ ಬಂದಾಗ, ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದಳು. ಕೊನೆಗೆ ಆಕೆಯ ಪತಿ ಮರಳಿ ದೊರೆತನು ಎಂದು ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
ಈ ಕಥೆಯನ್ನು ಭಕ್ತಿ, ತಾಳ್ಮೆ ಮತ್ತು ನಿಗದಿತ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಪಾಲಿಸುವ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಾರುವ ಕಥೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕರ್ವಾ ಚೌತ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸೇರಿ ಆಲಿಸುವ ವ್ರತ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ವೀರಾವತಿಯ ಕಥೆಯೂ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ.
ವಿಕ್ರಮ ಓದುಗರ ವಾಟ್ಸಪ್ ಬಳಗಕ್ಕೆ ಸೇರಲು ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೇವ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಮಗೊಂದು ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸಿ. ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ: 98800 21122
