ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 14 ಭಾರತೀಯ ಜನರಿಗೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ದಿನಾಂಕವಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಅವರ ಭಾಷಾ ಗುರುತು, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆಮ್ಮೆಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಸಂದರ್ಭವಾಗಿದೆ. 1949ರಲ್ಲಿ ಈ ದಿನದಂದು, ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನ ಸಭೆಯು ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲಾದ ಹಿಂದಿಯನ್ನು ಒಕ್ಕೂಟದ ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ತರುವಾಯ, 1953ರಿಂದ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 14 ಅನ್ನು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ‘ಹಿಂದಿ ದಿವಸ’ ಎಂದು ಬಹಳ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಭಾರತದ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ದೇಶದಲ್ಲಿ, ಹಿಂದಿ ಹೇಗೆ ಇಡೀ ರಾಷ್ಟ್ರವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಂಧಿಸುವ ಮುರಿಯಲಾಗದ ದಾರವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ದಿನ ನಮಗೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟ:
ಹಿಂದಿ ಕೇವಲ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಮಾಧ್ಯಮವಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅದರ ಇತಿಹಾಸವು ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತ ಮತ್ತು ಸ್ಫೂರ್ತಿದಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿ ಪ್ರಬಲ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದೆ. ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ, ಲೋಕಮಾನ್ಯ ಬಾಲಗಂಗಾಧರ ತಿಲಕ್, ಸುಭಾಷ್ ಚಂದ್ರ ಬೋಸ್ ಮತ್ತು ಸ್ವಾಮಿ ದಯಾನಂದ ಸರಸ್ವತಿ ಅವರಂತಹ ಮಹಾನ್ ನಾಯಕರು – ಅವರಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ಹಿಂದಿಯನ್ನು ತಮ್ಮ ಮಾತೃಭಾಷೆಯಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ – ಹಿಂದಿಯನ್ನು ದೇಶವನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸುವ ಸರಳ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸಾಧನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು.
ಕಾಕಾ ಕಾಲೇಲ್ಕರ್ ಮತ್ತು ಸೇಠ್ ಗೋವಿಂದ ದಾಸ್ ಅವರ ಅವಿಶ್ರಾಂತ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಹಿಂದಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ನೀಡಿದವು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಹಿಂದಿ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಕವಿತೆಗಳು ಭಾರತೀಯರ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅವರಲ್ಲಿ ದೇಶಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಅನುಪಮ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದವು.
ಹಿಂದಿಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳು:
• ವೈಜ್ಞಾನಿಕತೆ ಮತ್ತು ಸುಲಭತೆ: ಹಿಂದಿ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಅದನ್ನು ಬರೆದಂತೆಯೇ ಓದಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮಾತನಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
• ಶ್ರೀಮಂತ ಮತ್ತು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಶಬ್ದಕೋಶ: ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಹಿಂದಿ ವರ್ಣಮಾಲೆಯು ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ, ಸ್ವರಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಂಜನಗಳ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಭಾಗದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಅನಂತ ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ: ಹಿಂದಿ ಒಂದು ಉದಾರ ಭಾಷೆ. ಇದು ಸಂಸ್ಕೃತ ಪದಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಅರೇಬಿಕ್, ಪರ್ಷಿಯನ್, ಟರ್ಕಿಶ್, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಉಪಭಾಷೆಗಳ ಪದಗಳನ್ನು ಸರಾಗವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸಿದೆ.
• ಸಾಹಿತ್ಯದ ಅಕ್ಷಯ ನಿಧಿ: ಕಬೀರ್, ತುಳಸಿ ಮತ್ತು ಸೂರದಾಸರ ಭಕ್ತಿ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಮುನ್ಶಿ ಪ್ರೇಮಚಂದ್, ಸೂರ್ಯಕಾಂತ್ ತ್ರಿಪಾಠಿ ‘ನಿರಾಲಾ’, ಮಹಾದೇವಿ ವರ್ಮಾ ಮತ್ತು ಹರಿವಂಶ್ ರಾಯ್ ಬಚ್ಚನ್ ಅವರ ಕಾಲಾತೀತ ಕೃತಿಗಳವರೆಗೆ, ಹಿಂದಿ ಸಾಹಿತ್ಯವು ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದೆ.
ಜಾಗತಿಕ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿ:
ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಹಿಂದಿಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಭಾರತದ ಗಡಿಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಇದು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಮೂರನೇ ಹೆಚ್ಚು ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ 100ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿಯನ್ನು ಕಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮಾರಿಷಸ್, ಫಿಜಿ ಮತ್ತು ಸುರಿನಾಮ್‌ನಂತಹ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಜೀವನದ ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.
ಡಿಜಿಟಲ್ ಕ್ರಾಂತಿಯು ಹಿಂದಿಗೆ ಹೊಸ ಜೀವನ ಮತ್ತು ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಇಂಟರ್ನೆಟ್, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ, ಗೂಗಲ್ ಮತ್ತು ಯೂಟ್ಯೂಬ್ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಬೇಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಏರಿಕೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಇಂದು, ಇ-ಕಾಮರ್ಸ್ ಕಂಪನಿಗಳು ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ದೈತ್ಯರು ಭಾರತೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ತಲುಪಲು ಹಿಂದಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಹಿಂದಿ ಭಾವನೆಗಳ ಭಾಷೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ವ್ಯವಹಾರ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಸಮರ್ಥವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಇದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದೆ.
ಸವಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯ:
ಅದರ ವಿಶಾಲತೆ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯತೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಹಿಂದಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಕೆಲವು ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅನ್ನು ಯಶಸ್ಸಿನ ಸಮಾನಾರ್ಥಕವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಮಾತನಾಡುವವರನ್ನು ಕೀಳಾಗಿ ಕಾಣಲು ಕಾರಣವಾಗುವ ಮಾನಸಿಕ ಗುಲಾಮಗಿರಿಯು ಆತಂಕಕಾರಿ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ.
ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಕಲಿಯುವುದು ತಪ್ಪಲ್ಲವಾದರೂ, ಒಬ್ಬರ ಮಾತೃಭಾಷೆಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವುದು ಒಬ್ಬರ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದಂತೆ ಎಂದು ನಾವು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೪ರಂದು ನಡೆಯುವ ಆಚರಣೆಗಳು, ಭಾಷಣಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಬಂಧ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಿಗೆ ಹಿಂದಿ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಬಾರದು. ಅದು ನಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ಜೀವನ, ಸರ್ಕಾರಿ ಕೆಲಸ, ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಬೇಕು.
ಹಿಂದಿ ಮಾತನಾಡಲು, ಬರೆಯಲು ಮತ್ತು ಓದಲು ನಾವು ಹೆಮ್ಮೆಪಡುವವರೆಗೆ ಅದರ ನಿಜವಾದ ಏರಿಕೆ ಅಸಾಧ್ಯ. ಹಿಂದಿ ನಮ್ಮ ಗುರುತು, ನಮ್ಮ ಹೆಮ್ಮೆ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಆತ್ಮ.
ಈ ಹಿಂದಿ ದಿವಸಕ್ಕೆ ಬನ್ನಿ, ನಮ್ಮ ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು, ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಗೌರವಿಸಲು ನಾವು ಯಾವಾಗಲೂ ಸಿದ್ಧರಿದ್ದೇವೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡೋಣ.
ಜೈ ಹಿಂದಿ!!
– ಡಾ. ಪ್ರೇಮಚಂದ ಚವ್ಹಾಣ
ಸಹ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು ಹಾಗೂ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರುಹಿಂದಿ ವಿಭಾಗ
ಶ್ರೀಮತಿ ವೀರಮ್ಮ ಗಂಗಸಿರಿ ಮಹಿಳಾ ಮಹಾವಿದ್ಯಾಲಯ, ಕಲಬುರಗಿ
ವಿಕ್ರಮ ಓದುಗರ ವಾಟ್ಸಪ್ ಬಳಗಕ್ಕೆ ಸೇರಲು ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೇವ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಮಗೊಂದು ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸಿ. ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ: 98800 21122
