ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ದೇಶದ ಮುಸ್ಲಿಮರು ಯಾವ ರೀತಿ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ? ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ನಲ್ಲಿ ಆರ್ಎಸ್ಎಸ್ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಡಾ. ಮೋಹನ್ ಭಾಗವತ್ ಅವರು ನೀಡಿದ ಇತ್ತೀಚಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಹೊಸ ಆಯಾಮದಲ್ಲಿ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತಂದಿವೆ. ಮುಸ್ಲಿಮರ ಅಸ್ಮಿತೆ ಹಾಗೂ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡಿದ ಅವರು, ‘ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಮರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಸ್ಥಾನವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನಂಬುವ ಹಿಂದೂ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಹಿಂದುತ್ವದಿಂದ ದೂರ ಸರಿಯುತ್ತಾನೆ’ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಮಾನವ ಘನತೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೌಹಾರ್ದತೆ ಮತ್ತು ತಾರತಮ್ಯವಿಲ್ಲದ ಸೇವಾ ಮನೋಭಾವದ ಕುರಿತು ಅವರು ಮಹತ್ವದ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಇಂದಿನ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ, ಗುರುತು ಮತ್ತು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳು ರಾಜಕೀಯ ಚರ್ಚೆಗಳೊಂದಿಗೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿವೆ. ಇಂತಹ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಡಾ. ಮೋಹನ್ ಭಾಗವತ್ ಅವರ ಈ ನುಡಿಗಳು ಮುಕ್ತ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಚಿಂತಿಸಬೇಕಾದ ಹಲವು ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ತೆರೆದಿಡುತ್ತವೆ. ಧಾರ್ಮಿಕ ಸೌಹಾರ್ದತೆ, ಮಾನವ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಅವರು ನೀಡಿದ ಒತ್ತು, ವೈವಿಧ್ಯತೆಯು ಭಾರತದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣದ ಭಾಗ ಎಂಬುದನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರ ಮಾತುಗಳು ವಿಶಾಲವಾದ ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.
ಭಾಗವತ್ ಅವರ ಸಂದೇಶದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಯಾವುದೇ ಸಮುದಾಯವು ತಾನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪರಕೀಯಳಾಗಿದ್ದೇನೆ ಅಥವಾ ತನಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸ್ಥಾನವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಭಾವನೆಗೆ ಒಳಗಾಗಬಾರದು ಎಂಬ ಸ್ಪಷ್ಟ ಪ್ರತಿಪಾದನೆ. ಹಿಂದೂ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, ಮುಸ್ಲಿಮರನ್ನು ದೇಶದಿಂದ ಹೊರದೂಡುವುದು ಹಿಂದುತ್ವದ ತತ್ವಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾದುದು ಎಂದು ಅವರು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದರು. ಹಿಂದೂ ಅಸ್ಮಿತೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ ಕುರಿತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವ ಆತಂಕಗಳಿಗೆ ಇದು ನೇರವಾದ ಉತ್ತರವಾಗಿದೆ.
ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನಿಗೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ಘನತೆಯಿದೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯು ಈ ಚಿಂತನೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲವಾದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಮಾನವರ ನಡುವೆ ಯಾವುದೇ ಮೂಲಭೂತ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಒತ್ತು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೌಹಾರ್ದತೆಗೆ ಸರಳ ಹಾಗೂ ಬಲವಾದ ಬುನಾದಿಯಾಗಿದೆ. ವಿವಿಧ ಧರ್ಮಗಳು, ಭಾಷೆಗಳು, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಭಾರತದಂತಹ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ದೇಶದಲ್ಲಿ, ಇಂತಹ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯು ಸಮುದಾಯಗಳ ನಡುವೆ ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಾರದು ಎಂದೇನಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅದು ಪರಸ್ಪರ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲಾ ಮಾರ್ಗಗಳೂ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಒಂದೇ ಗುರಿಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಅವರ ಪ್ರತಿಪಾದನೆಯು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕತೆಯ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ನಾಗರಿಕತೆಯು ಎಂದಿಗೂ ಕಿರಿದಾದ ಒಂದೇ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ; ಇಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನ ತಾತ್ವಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳು, ನಂಬಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಾಳಿವೆ. ಈ ಬಹುತ್ವದ (Plurality) ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯು, ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನದೇ ಸ್ವಂತ ಅಸ್ಮಿತೆಯನ್ನು ತ್ಯಾಗ ಮಾಡಬೇಕಿಲ್ಲದ ಸಮಾಜದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.
ಹಿಂದೂ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಮುಸ್ಲಿಮರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇರಬಾರದು ಎಂದು ನಂಬಿದರೆ, ಅಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಹಿಂದುತ್ವದ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪದಿಂದ ದೂರ ಸರಿಯುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆಯು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಇದು ಒಂದು ಗಟ್ಟಿಯಾದ ನೈತಿಕ ನಿಲುವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯೂ ತನ್ನ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯದ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯು ಎಂದಿಗೂ ದ್ವೇಷ ಅಥವಾ ಬಹಿಷ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗದಂತೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ನಿಲುವು ಕೋಮುವಾದಿ ದ್ವೇಷವನ್ನು ಅದರ ಮೂಲದಲ್ಲೇ ತಿರಸ್ಕರಿಸುವುದರಿಂದ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಪ್ರಶಂಸನೀಯವಾಗಿದೆ.
೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ ದಾದ್ರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಮಾನ ದುರ್ಘಟನೆಯ ನಂತರ ಆರ್ಎಸ್ಎಸ್ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರು ಸಂತ್ರಸ್ತರ ಸಹಾಯಕ್ಕೆ ಧಾವಿಸಿದ ಉದಾಹರಣೆಯು ಈ ತತ್ವಕ್ಕೆ ಆಚರಣೆಯ ಸ್ಪಷ್ಟ ರೂಪವನ್ನು ನೀಡಿತು. ಯಾವುದೇ ಧರ್ಮದ ಭೇದಭಾವವಿಲ್ಲದೆ ಗಾಯಾಳುಗಳಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು, ಮೃತದೇಹಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುವುದು ಮತ್ತು ಅಂತ್ಯಸಂಸ್ಕಾರ ನೆರವೇರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರು ನಿರತರಾಗಿದ್ದರು ಎಂದು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಸ್ಮಿತೆಗಿಂತ ಮಾನವೀಯತೆ ಮಿಗಿಲು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಈ ಘಟನೆಯೇ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.
ಇಂತಹ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದು ಸುಲಭ, ಆದರೆ ಆಚರಣೆಗೆ ತರುವುದು ಕಷ್ಟ. ದುಃಖ, ಭಯ ಮತ್ತು ಗೊಂದಲದ ಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಜನರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮದೇ ಪರಿಚಿತ ಸಮುದಾಯಗಳತ್ತ ಸರಳವಾಗಿ ವಾಲುತ್ತಾರೆ. ಧರ್ಮ ಯಾವುದು ಎಂದು ಕೇಳದೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು ಆಳವಾದ ಸಹಾನುಭೂತಿಯನ್ನು ಬೇಡುತ್ತದೆ. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಸೌಹಾರ್ದತೆಯು ಕೇವಲ ಸಿದ್ಧಾಂತವಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ಆಚರಣೆಗೆ ಬಂದಾಗ ಮಾತ್ರ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ರತಿಫಲಾಪೇಕ್ಷೆಯಿಲ್ಲದೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಒತ್ತು ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಚಾರ ಅಥವಾ ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ಬಯಸದೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತೀಯ ನೈತಿಕ ಆದರ್ಶವಾಗಿದೆ. ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ವ್ಯತಿಯು ತನಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಏನು ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಹಾಕದೆ ಸೇವೆ ಮಾಡಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಅದು ನಿಜವಾದ ಸೇವೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಕೊಡುಗೆಯು ರಾಜಕೀಯ ವಾದಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಬಲವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸಬಲ್ಲದು.
ರಾಜಕೀಯ ಪೈಪೋಟಿಯಿಂದ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿ, ಮಾನವ ಸಂಬಂಧಗಳತ್ತ ಗಮನ ಹರಿಸುವ ಈ ಚಿಂತನೆಯು ಹೊಸತನದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಧರ್ಮಗಳು ಕೇವಲ ಅಮೂರ್ತ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳಲ್ಲ; ಅವು ಪ್ರತಿದಿನದ ಬದುಕನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಕುಟುಂಬಗಳು, ನೆರೆಹೊರೆಯವರು, ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹಿತರ ಸಮುದಾಯಗಳಾಗಿವೆ. ರಾಷ್ಟ್ರವೊಂದರ ಆರೋಗ್ಯವು ಇಂತಹ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಂಬಂಧಗಳು ಹೇಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಮೊದಲು ಸಹಮನುಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಕಾಣಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುವ ತತ್ವಕ್ಕೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ಮೌಲ್ಯವಿದೆ.
ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಬಲವಂತದ ಏಕರೂಪತೆಯಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸದೆ, ಭಿನ್ನತೆಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿರುವುದೇ ಭಾರತದ ನಿಜವಾದ ಶಕ್ತಿ. ದೇಶದ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಅತ್ಯಂತ ವೈವಿಧ್ಯಮಯವಾಗಿದ್ದರೂ, ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರು ಒಟ್ಟಿಗೆ ನೆರೆಹೊರೆಯಲ್ಲಿ, ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸಮಾನ ಘನತೆಯ ಬೋಧನೆಯು ಈ ನೈಜ ಜೀವನದೊಂದಿಗೆ ಸಹಜವಾಗಿ ಒಗ್ಗಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ವೈವಿಧ್ಯತೆಯು ಎಂದಿಗೂ ವಿಭಜನೆಯಾಗಬೇಕಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಮತ್ತೊಂದು ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ; ಎಲ್ಲ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಸಂಘರ್ಷದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ನೋಡುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಇವು ಸವಾಲು ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಹಿಂದೂ ಅಸ್ಮಿತೆ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಮರ ಅಸ್ಮಿತೆಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಶತ್ರುಗಳಂತೆ ಇರಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಾಗರಿಕತೆಯೊಂದರ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವು ಇತರರನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕದೆ ಅಥವಾ ಬೆದರಿಕೆಗೆ ಒಳಗಾಗದೆ ಗೌರವಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು. ಭಯ ಅಥವಾ ಬಹಿಷ್ಕಾರದ ಆಧಾರಿತ ಧೋರಣೆಗಿಂತ ಇಂತಹ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ರಚನಾತ್ಮಕ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದಿಂದ ಮುಸ್ಲಿಮರನ್ನು ಹೊರಹಾಕಬೇಕು ಎಂಬ ವಾದಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿರುವುದು ಅನೇಕರಿಗೆ ಧೈರ್ಯ ಹಾಗೂ ಸಮಾಧಾನ ತಂದಿರುವ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಆರ್ಎಸ್ಎಸ್ ಅಥವಾ ಅದರ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ರಾಜಕೀಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಏನೇ ಇರಲಿ, ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹೇಳಿಕೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದು, ಯಾವುದೇ ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಭಾರತೀಯ ಮುಸ್ಲಿಮರ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಹೊರಗಿನವರಂತೆ ನೋಡದೆ, ಒಳಗೊಳ್ಳುವ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮುದಾಯದ ನೈತಿಕ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಇರಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದೇ ವೇಳೆ, ‘ಭಾರತ’ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ನೀಡಿರುವ ಒತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಗಡಿಗಳಿಗಿಂತ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಆಳವಾದ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ಕೋಟ್ಯಂತರ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಈ ಪದವು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಹಾಗೂ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ‘ಭಾರತ’ದ ಕಲ್ಪನೆಯು ಮಾನವ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಅಸ್ತಿತ್ವದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿದಾಗ, ಅದು ಜನರನ್ನು ವಿಭಜಿಸುವ ಸಾಧನವಾಗದೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಐಕ್ಯತೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಬಲ್ಲದು.
ಸಂಕಷ್ಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೇವೆಯ ಕೈಯಾಚೆಗಿನ ಈ ವಿವರಣೆಗಳು ಸತ್ಯವಾದ ಮತ್ತೊಂದು ತತ್ವವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತವೆ; ಸಂಸ್ಥೆ ಅಥವಾ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ನಿಜವಾದ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಅದು ಏನು ಹೇಳುತ್ತದೆಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಅದರ ಸದಸ್ಯರು ಏನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆಂಬುದರ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ದುಃಖದಲ್ಲಿರುವ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಭಾಷಣಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ಸಾಂತ್ವನ ನೀಡುವ ಕೈಗಳ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಜಾತಿ-ಮತ ನೋಡದೆ ಸಂತ್ರಸ್ತರ ಜೊತೆ ನಿಲ್ಲುವ ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿಯೇ ನಿಜವಾದ ಸಹಾನುಭೂತಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ದೇಶಭಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ.
ಎಡ-ಬಲ, ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತ-ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಅಥವಾ ಬೆಂಬಲಿಗ-ವಿಮರ್ಶಕ ಎಂಬ ಹಳೆಯ ರಾಜಕೀಯ ಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಬಂಧಿಸುವ ಬದಲು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ವಿಮರ್ಶೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸುವುದು ಸರಿಯೇ, ಆದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಗಂಭೀರ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಅದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುವ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಯೇ ಅಳತೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಇಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿರುವ ಸೌಹಾರ್ದತೆ, ಘನತೆ, ಸಹಬಾಳ್ವೆ ಮತ್ತು ಸೇವೆಯ ಮನೋಭಾವವು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಚರ್ಚೆಗೆ ಉತ್ತಮ ಬುನಾದಿಯಾಗಿದೆ.
ಈ ದೊಡ್ಡ ಸಂದೇಶವು ಯುವ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿದೆ. ಭಾರತದ ಭವಿಷ್ಯವು ಕೇವಲ ಸರ್ಕಾರಗಳು, ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ; ಯುವಕರು ಪರಸ್ಪರರನ್ನು ಹೇಗೆ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಭವಿಷ್ಯ ನಿಂತಿದೆ. ತಮ್ಮದೇ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬೇರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಳವಾಗಿ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿರುವಂತೆಯೇ, ಇತರ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು ಯುವಕರು ಕಲಿತರೆ, ದೇಶವು ಹೆಚ್ಚು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಹಾಗೂ ಸೌಹಾರ್ದಯುತ ಸಮಾಜದತ್ತ ಹೆಜ್ಜೆಹಾಕಲು ಸಾಧ್ಯ. ತನ್ನ ಅಸ್ಮಿತೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಇನ್ನೊಬ್ಬರನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ತತ್ವವು ಇಂದಿನ ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯ ಪಾಠವಾಗಿದೆ.
ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ನಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾದ ಈ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯು ಕೇವಲ ಬಹಿಷ್ಕಾರದ ಮೂಲಕವೇ ರೂಪುಗೊಳ್ಳಬೇಕಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಅಸ್ಮಿತೆಯು ದ್ವೇಷಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬೇಕಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಸತ್ಯವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತವೆ. ಮಾನವ ಘನತೆಗೆ ನೀಡುವ ಒತ್ತಾಸೆ ಹಾಗೂ ಮುಸ್ಲಿಮರ ಮೇಲಿನ ತಾರತಮ್ಯದ ತಿರಸ್ಕಾರವು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬೇರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇವೆಯು ಕೈಕೈ ಹಿಡಿದು ನಡೆಯುವ ಭಾರತದ ದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಧ್ರುವೀಕರಣವು ಸುಲಭವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಇಂದಿನ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ, ಈ ಸಂದೇಶವು ಪ್ರಶಂಸನಾರ್ಹ ಹಾಗೂ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಬೇಕಾದ ವಿಚಾರವಾಗಿದೆ.
ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಎದ್ದು ಕಾಣುವುದು ಆ ಮೂಲ ಚಿಂತನೆಯ ಸರಳತೆ: ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುತ್ತಲೇ, ಇತರರ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಗೌರವಿಸಬಹುದು. ಅಂತಹ ತತ್ವವು ರಾಷ್ಟ್ರವನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಸೌಹಾರ್ದತೆ, ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಮಾನವ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗೆ ಡಾ. ಮೋಹನ್ ಭಾಗವತ್ ನೀಡಿರುವ ಒತ್ತು ನಿಜಕ್ಕೂ ಪ್ರಶಂಸನೀಯ. ಏಕೆಂದರೆ ಇವು ಜನರನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ಹತ್ತಿರ ತರುವ ಮೌಲ್ಯಗಳಾಗಿವೆ. ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ಈ ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವದ ಮನೋಭಾವವು ಕೇವಲ ಅಪೇಕ್ಷಣೀಯವಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಬಲವಾದ, ಶಾಂತಿಯುತ ಹಾಗೂ ಐಕ್ಯತೆಯ ಸಮಾಜದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ವಿಕ್ರಮ ಓದುಗರ ವಾಟ್ಸಪ್ ಬಳಗಕ್ಕೆ ಸೇರಲು ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ನಲ್ಲಿ ಸೇವ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಮಗೊಂದು ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸಿ. ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ: 98800 21122
