ಲೇಹ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಂಜರು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪುನಶ್ಚೇತನಗೊಳಿಸಿ ಕೈಗೊಂಡ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಕೇಸರಿ ಕೃಷಿ ಯಶಸ್ಸಿನ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ; ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಗೆ ಹೊಸ ಅವಕಾಶ
ಜಮ್ಮು: ಭಾರತದ ಕೇಸರಿ ಕೃಷಿ ಎಂದಾಕ್ಷಣ ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದ ಪುಲ್ವಾಮಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಾಂಪೋರ್ ಪ್ರದೇಶ ನೆನಪಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಬರುವ ಕೇಸರಿಯ ಬಹುಪಾಲು ಇಲ್ಲಿಂದಲೇ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಪಾಂಪೋರ್‌ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಯ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಕೇಸರಿ ಹೊಲಗಳು ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಆಕರ್ಷಣೆಯ ಕೇಂದ್ರವೂ ಆಗಿವೆ. ದೇಶದ ಒಟ್ಟು ಕೇಸರಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಪಾಲು ಶೇ. 90ರಷ್ಟಿದೆ.
ಇದೀಗ ಲಡಾಖ್‌ನ ಎತ್ತರದ ಶೀತ ಮರುಭೂಮಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲೂ ಕೇಸರಿ ಕೃಷಿ ಹೊಸ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ತೆರೆದಿಟ್ಟಿದೆ. ಲೇಹ್‌ನಲ್ಲಿ ಪುನಶ್ಚೇತನಗೊಳಿಸಲಾದ ಬಂಜರು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಂಡ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಕೃಷಿಯಿಂದ ಕೇವಲ ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 22 ಗ್ರಾಂ ಶುದ್ಧ ಕೇಸರಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ಲಡಾಖ್‌ನ ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಗವರ್ನರ್ ವಿ.ಕೆ. ಸಕ್ಸೇನಾ ಅವರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಎಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೇಸರಿ ಹೂವು ಅರಳಲು ಸುಮಾರು ಎರಡು ತಿಂಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈ ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 30 ದಿನಗಳಲ್ಲೇ ಮೊದಲ ಹೂವುಗಳು ಅರಳಿವೆ. ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕೇಸರಿ ಕೃಷಿ ಸಾಧ್ಯ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇದು ಮಹತ್ವದ ಸಾಧನೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಗವರ್ನರ್ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
4,000 ಚದರ ಮೀಟರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಪ್ರಯೋಗ
ಲಡಾಖ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೇಸರಿ ಕೃಷಿಯನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2ರಂದು ಈ ಯೋಜನೆ ಆರಂಭಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಿಂದೆ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಲಿಲಿಯಂ ಹೂವಿನ ಕೃಷಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದ್ದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೇಸರಿ ಕೃಷಿಯನ್ನೂ ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
ಯೋಜನೆಯಡಿ ಲೇಹ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸ್ಪಿತುಕ್ ಫಾರ್ಕಾ ಪ್ರದೇಶದ ಈ ಹಿಂದೆ ಬಂಜರು ಭೂಮಿಯಾಗಿದ್ದ 4,000 ಚದರ ಮೀಟರ್ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 90,000 ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಇರಾನಿನ ಕೇಸರಿ ಗಡ್ಡೆಗಳನ್ನು ನೆಡಲಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳ ಒಟ್ಟು ತೂಕ ಸುಮಾರು 800 ಕೆ.ಜಿ. ಆಗಿದೆ. ಲಡಾಖ್‌ನ ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶದ ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ಕೇಸರಿ ತಳಿಗಳನ್ನು ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಸಾಧನೆಯು ಲಡಾಖ್‌ನ ಪರಿಸರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಕೃಷಿ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕೇಸರಿ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಇದು ಅಡಿಪಾಯವಾಗಬಹುದು. ಕೃಷಿ ಆಧಾರಿತ ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆಗೂ ಹೊಸ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಹುದು ಎಂದು ವಿ.ಕೆ. ಸಕ್ಸೇನಾ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಯೋಜನೆಯ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಶ್ರಮಿಸಿದ ಲಡಾಖ್ ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇತ್ರಮಟ್ಟದ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಅವರು ಅಭಿನಂದಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ನೀರಾವರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪುನಶ್ಚೇತನದಿಂದ ಕೃಷಿಗೆ ನೆರವು
ಲಡಾಖ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಿಂಧೂ ನದಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಉಪನದಿಗಳು ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಕಡಿಮೆ ಮಳೆಯಾಗುವುದರಿಂದ ಅನೇಕ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಎದುರಾಗಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಇಗೂ-ಫೇ ನೀರಾವರಿ ಕಾಲುವೆಯ ಪುನಶ್ಚೇತನವು ಮಹತ್ವದ ನೆರವಾಗಿದೆ.
‘ಹಿಮ್ ಸರೋವರ್’ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಸಮೀಪದ ನಾಲ್ಕು ನೀರಿನ ಕೊಳಗಳನ್ನು ತುಂಬಿಸುವ ಮೂಲಕ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ನಾಲ್ಕು ಕೊಳಗಳ ಒಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸುಮಾರು 2.4 ಕೋಟಿ ಲೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ತೇವಾಂಶ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗಿದೆ. ಈ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆಯಿಂದ ಬಂಜರು ಭೂಮಿಯ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಮತ್ತೆ ಕೃಷಿಗೆ ಬಳಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಸಣ್ಣ ರೈತರಿಗೂ ಅನುಕೂಲವಾಗಿದೆ.
ಕೇಸರಿ ಕೃಷಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶ್ರಮ ಅಗತ್ಯ
ಕೇಸರಿ ಅತ್ಯಂತ ದುಬಾರಿ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಕ್ರೋಕಸ್ ಸ್ಯಾಟಿವಸ್ (Crocus sativus) ಎಂಬ ಹೂವಿನ ಕೆಂಪು ಶಲಾಕಾಗ್ರಗಳಿಂದ ಕೇಸರಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಹೂವಿನಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮೂರು ಕೆಂಪು ಶಲಾಕಾಗ್ರಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಕೈಯಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಒಣಗಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಕೇಸರಿ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಣೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾನವ ಶ್ರಮದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಮಳೆ ಬೀಳುವ, ಶೀತ ಮತ್ತು ಒಣ ಹವಾಮಾನ ಹೊಂದಿರುವ ಲಡಾಖ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೇಸರಿ ಗಡ್ಡೆಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಹೂಬಿಟ್ಟಿರುವುದು ಮಹತ್ವದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರಯೋಗದಿಂದ ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಸರಿ ಕೃಷಿಗೆ ಇರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಸಂಶೋಧಕರು ಮತ್ತಷ್ಟು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ನೆರವಾಗಲಿದೆ.
ವಿಕ್ರಮ ಓದುಗರ ವಾಟ್ಸಪ್ ಬಳಗಕ್ಕೆ ಸೇರಲು ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೇವ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಮಗೊಂದು ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸಿ. ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ: 98800 21122
